
Կոմիտաս վարդապետը և հայ ժողովրդական երգի հավաքումը
Կոմիտաս վարդապետը հայ գեղջկական երգը դարձրեց պրոֆեսիոնալ արվեստի հիմք։ Հոդվածում պատմվում է նրա կյանքի, Բեռլինում ստացած կրթության և հազարավոր ժողովրդական երգերի գրառման ու մշակման մասին։

Օշական գյուղում է գտնվում հայ գրի ստեղծող Մեսրոպ Մաշտոցի շիրիմը և նրա անունը կրող եկեղեցին։ Կորյունի վկայությամբ՝ Մաշտոցին թաղել են այստեղ 440 թվականին, իսկ ներկայիս եկեղեցին վերակառուցվել է 1875–1879 թվականներին։

Թեղենյաց վանքը, Օշականը և Աշտարակի Կարմրավոր եկեղեցին Արագածոտնի և Կոտայքի հարուստ ճարտարապետական ժառանգության կարևոր օրինակներ են։ Հոդվածում խոսվում է վաղ միջնադարյան վանքերի, Մեսրոպ Մաշտոցի շիրիմի և տարածաշրջանի սրբավայրերի մասին։

Երերույքի տաճարը Շիրակի մարզում հայ վաղ քրիստոնեական ճարտարապետության հնագույն պահպանված եռանավ բազիլիկներից է։ Այն թվագրվում է IV–V դարերով, իսկ նրա քանդակային հարդարանքը կարևոր նյութ է վաղ հայկական քանդակագործության ուսումնասիրության համար։

Օձունի վանքը Լոռու մարզում հայկական վաղ միջնադարյան ճարտարապետության կարևոր կոթողներից է։ Սուրբ Աստվածածին եկեղեցին, Հովհաննես Օձնեցի կաթողիկոսի անունը և յուրահատուկ հուշարձանը Օձունը դարձնում են նշանակալից վայր։

Առինբերդի բլրի գագաթին են Էրեբունի ամրոցի ավերակները, որը մ.թ.ա. 782 թվականին հիմնադրել է Արգիշտի Ա-ն։ Հնագիտական համալիրը և հարևան հուշարձանները ներկայացնում են Երևանի հնագույն պատմությունը։
Մեծամորի հնավայրը Արմավիրի մարզում Հայաստանի հնագույն մետաղագործական կենտրոններից է։ Հնագետների գտած վառարանները, կաղապարները և պղնձե ու բրոնզե իրերը ցույց են տալիս, որ այստեղ մետաղ ոչ միայն օգտագործել են, այլև արտադրել։

Կարմիր բլուրը Երևանի սահմաններում գտնվող ուրարտական Թեյշեբաինի ամրոց-քաղաքի մնացորդներն են։ Այն հիմնադրել է Ռուսա II-ը մ.թ.ա. VII դարում, իսկ պեղումները սկսվել են 1939 թվականին։

Գեղարքունիքի մարզը Հայաստանի հնագիտական առումով ամենահարուստ տարածքներից է։ Լճաշենի դամբարանադաշտից մինչև կիկլոպյան ամրոցներ՝ քարե կառույցները պատմում են Սևանի ավազանի հազարամյակների մասին։

Գյումրու պատմական կենտրոնը՝ սև և կարմրավուն տուֆից կառուցված փողոցներով ու քարե տներով, հայկական քաղաքային ճարտարապետության ինքնատիպ հուշարձան է։ Հոդվածում խոսվում է քաղաքի անվանումների, տուֆակերտ շինությունների և XIX դարում կառուցված Սև բերդի մասին։

Գոշավանքը Տավուշի մարզում միջնադարյան Հայաստանի գրչության, ուսման և ճարտարապետության նշանավոր կենտրոններից է։ Այն կապված է Մխիթար Գոշի անվան հետ, իսկ գլխավոր տաճարը՝ Աստվածածին եկեղեցին, կանգնեցվել է 1191–1196 թվականներին։

Հաղարծինի վանական համալիրը թաքնված է Դիլիջանի անտառածածկ լանջին և հայկական միջնադարյան ճարտարապետության ամենագեղատեսիլ հուշարձաններից է։ Շինությունները թվագրվում են X–XIII դարերով, իսկ ծաղկումը համընկել է Զաքարյանների իշխանության շրջանին։

Մակարավանքը և Խորանաշատը Տավուշի մարզի XIII դարի վանական համալիրներ են՝ թաքնված անտառապատ լանջերին։ Հոդվածում խոսվում է գավթի, քանդակների, խաչքարերի և Հաղարծինի շրջակայքի մասին։
Օգտագործում ենք cookie-ներ կայքի աշխատանքի, իսկ ձեր համաձայնությամբ՝ վերլուծության և գովազդի համար։ Մանրամասն