Գրիգոր Նարեկացուց Սայաթ-Նովա․ ոչ, Սայաթ-Նովան և XVIII դարի աշուղական արվեստը
Սայաթ-Նովան XVIII դարի հայ աշուղական արվեստի ամենանշանավոր դեմքն է։ Հոդվածում ներկայացված են նրա կյանքը Թիֆլիսում, կենսագրական անորոշությունները և բազմալեզու երգարանը։
Հեղինակ: MaSIS TV
Դավիթ Բեկը և Սյունիքի ազատագրական պայքարը 1720-ական թվականներին
XVIII դարի սկզբին Սյունիքում ծավալվեց Դավիթ Բեկի գլխավորած ազատագրական շարժումը։ Հալիձորի բերդը դարձավ հայկական ուժերի գլխավոր հենակետը և շարժման խորհրդանիշը։
Գանձասարի վանքը և Արցախի հայ իշխանական ավանդույթը
Գանձասարի վանքը Արցախի հոգևոր և իշխանական կենտրոններից էր, որտեղ Խաչենի իշխան Հասան-Ջալալ Դոլան 1216–1238 թվականներին կառուցեց Սուրբ Հովհաննես Մկրտիչ մայր տաճարը։ Հուշարձանը վկայում է արցախյան ճարտարապետական դպրոցի բարձր վարպետության մասին։
Գրիգոր Նարեկացու «Մատյան ողբերգության»․ աղոթք իբրև գրականություն
Գրիգոր Նարեկացու «Մատյան ողբերգության» գիրքը աղոթքների ժողովածու է, որը միաժամանակ բարձր պոեզիա է և փիլիսոփայական խոկում։ Հոդվածում խոսվում է Նարեկի վանքի, Վասպուրականի մշակութային միջավայրի և հեղինակի կյանքի մասին։
Աղթամարի Սուրբ Խաչ եկեղեցին և Գագիկ Արծրունու թագավորությունը
Աղթամար կղզու Սուրբ Խաչ եկեղեցին միջնադարյան հայ ճարտարապետության նշանավոր հուշարձաններից է։ Այն կառուցվել է Վասպուրականի թագավորության ծաղկման շրջանում և կապված է Գագիկ Արծրունու անվան հետ։
Թորոս Ռոսլին և մանրանկարչության դպրոցը Սիս և Հռոմկլա ցենտրերում
XIII դարում Կիլիկիայի հայկական թագավորության մշակութային վերելքի ժամանակ Հռոմկլայի և Սիսի գրչատներում ծաղկեց հայ մանրանկարչությունը։ Նրա ամենանշանավոր դեմքը Թորոս Ռոսլինն է, որի արվեստի վառ օրինակներից է Զեյթունի ավետարանը։
Անիի Մայր տաճարը և Բագրատունիների մայրաքաղաքը
Ани стал столицей Багратидского царства в 961 году при Ашоте III, а при Гагике I превратился в один из крупнейших городов Ближнего Востока. Рассказываем о зодчем Трдате и о строительстве Кафедрального собора, завершённого в 1001 году.
Սարդարապատի ճակատամարտը 1918 թվականի մայիսին
1918 թվականի մայիսին Սարդարապատի, Բաշ-Ապարանի և Ղարաքիլիսայի մարտերում հայ ժողովուրդը կանգնեցրեց օսմանյան բանակի առաջխաղացումը դեպի Արևելյան Հայաստան։ Սարդարապատի հաղթանակը դարձավ շրջադարձային իրադարձություն ազգային պայքարում։
Տիգրան Մեծը և Մեծ Հայքի կայսրությունը
Տիգրան II Մեծը Արտաշեսյան արքայատոհմի ամենահայտնի թագավորն էր, որի օրոք Մեծ Հայքը դարձավ Առաջավոր Ասիայի ամենաազդեցիկ պետություններից մեկը։ Հոդվածում ներկայացված են նրա գահ բարձրանալը, հայկական հողերի միավորումը և տարածքային ընդլայնումը։
Մեսրոպ Մաշտոցը և հայոց գրերի ստեղծումը
Հայոց գրերը ստեղծվել են 5-րդ դարի սկզբին Մեսրոպ Մաշտոցի ջանքերով և սկիզբ դրել հայ գրավոր մշակույթի ոսկեդարին։ Հոդվածում ներկայացված են Մաշտոցի կենսագրությունը և գրերի ստեղծման մասին Կորյունի ու Խորենացու վկայությունները։
Ավարայրի ճակատամարտը 451 թվականին և Վարդան Մամիկոնյանի ապստամբությունը
451 թվականի մայիսի 26-ին Ավարայրի դաշտում Վարդան Մամիկոնյանի գլխավորած հայկական զորքը կռվեց Սասանյան Իրանի դեմ՝ հանուն քրիստոնեական հավատի։ Ըստ Եղիշեի և Ղազար Փարպեցու՝ ճակատամարտը զինվորական պարտությամբ ավարտվեց, բայց հայերը պահպանեցին իրենց հավատը։
1905–1906 թվականների արյունալի իրադարձությունները Անդրկովկասում. հայ բնակչության ինքնապաշտպանությունը Բաքվում, Շուշիում և Նախիջևանում
1905–1906 թվականների հեղափոխական ալիքի ժամանակ Անդրկովկասում հայ բնակչությունը դարձավ զանգվածային բռնությունների թիրախ։ Հոդվածը ներկայացնում է եկեղեցական կալվածքների բռնագրավման նախապատմությունը, Բաքվի 1905 թվականի փետրվարյան դեպքերը և հայերի ինքնապաշտպանությունը։